Đức Mẹ Maria trong cuộc đời ĐHY Fx. Nguyễn Văn Thuận

(Bài giảng Lễ giỗ lần thứ X ĐHY Fx. Nguyễn Văn Thuận tại nhà thờ Tây Ninh, ngày 15.09.2012)
Quí Cha và anh chị em thân mến,
Ngày hôm nay, 15/9/2012, nhân lễ kính Đức Mẹ Bảy Sự Thương Khó, hay còn gọi Đức Mẹ Sầu Bi, chúng ta cùng nhau tập trung từ nhiều nơi về đây, cử hành Lễ giỗ lần thứ 10 của ĐHY Fx. Nguyễn Văn Thuận, tuy ngày mai 16/9/2012 mới là ngày chính thức ngài được Chúa gọi về.
Chẳng phải tình cờ, hay ngẫu nhiên xảy ra sự trùng hợp này. Trái lại, vì trong suốt cuộc đời nơi trần thế, ĐHY Phanxicô Xaviê đã luôn sống kết hợp vô cùng chặt chẽ với Mẹ Maria, qua từng chặng Đường Hy Vọng. Cho nên, Lễ giỗ ĐHY Phanxicô Xaviê hôm nay thật là phù hợp với ngày Lễ kính Đức Mẹ Sầu Bi.
Tôi muốn nhân dịp này chia sẻ với tất cả mọi người hiện diện trong nhà thờ này, về Mẹ Maria trong cuộc đời của Đức cố Hồng y Phanxicô Xaviê.
Những lời chia sẻ sau đây có lẽ không có gì mới lạ đối với những người quen nghe nói, hay đọc những tác phẩm của ĐHY Phanxicô Xaviê, hay về ngài. Tôi chỉ xin nhắc lại một số sự kiện và chứng từ, mà tôi ghi nhớ về mối tương quan sống động giữa ĐHY Phanxicô Xaviê và Mẹ Maria. Lời lẽ trích dẫn có thể không chính xác, nhưng hi vọng vẫn giữ nguyên được ý nghĩa.Và vì đây là bài chia sẻ có tính tự phát.
Ngay từ thuở thơ ấu, Bà Nội và Bà Cố đã rót vào tâm hồn ngài tình yêu mến Đức Mẹ qua những buổi kinh tối, lần hạt, cùng nhắn nhủ chí tình. Sau mỗi buổi đọc kinh chung, Bà Nội của ngài còn dâng lên Mẹ thêm một chuỗi Mân Côi để cầu nguyện cho các Linh mục. Đặc biệt, gia đình Bà Cố rất sùng kính Đức Mẹ La Vang, luôn khuyên nhủ con cháu trông cậy và cầu nguyện cùng Mẹ La Vang. Ngài ghi nhớ rất kỹ ấn tượng này từ thuở thiếu thời.
Nhân dịp Kỷ niệm 200 năm Đức Mẹ La Vang (1798-1998), Văn phòng Mục vụ cho người Công giáo Việt Nam tại Hoa Kỳ, bảo trợ cho tổ chức Đại hội Thánh Mẫu La Vang (21-22/08/1998), tại Vương Cung Thánh Đường Đức Mẹ Vô Nhiễm, thủ đô Hoa Thịnh Đốn, Hoa Kỳ. Đức cố Hồng y Phanxicô Xaviê, lúc bấy giờ vẫn là Tổng Giám mục, được mời đến thuyết giảng cho Đại Hội. Tôi có bổn phận tiếp đón ngài từ Rôma sang, tại nhà xứ Giáo xứ Mẹ Việt Nam (Maryland). Khi Đức Tổng Giám Mục Phanxicô Xaviê  vừa đến nhà xứ, ngài liền hỏi xin một tờ giấy và cây bút, rồi lui về phòng riêng. Lát sau, ngài ra và tặng Cha Chánh xứ Phêrô  Nguyễn Thanh Long một bản kinh viết tay. Đây là bản Kinh Đức Mẹ La Vang. Kinh này do Linh mục J.M. Nguyễn Văn Thích sáng tác và được báo Vì Chúa in ra vào năm 1938 (*). Kinh Đức Mẹ La Vang có lời văn bình dị, chan chứa tình cảm đạo đức chân thành của người giáo dân Việt Nam, gồm có 50 câu, được mở đầu và kết thúc bằng hai câu này:
          Lạy ơn Đức Mẹ La Vang,
Xin nghe con mọn thở than mấy lời.
 
Và cũng từ kinh này, ĐHY Phanxicô Xaviê đã giảng dạy và sau đó viết ra tập sách “Sứ điệp Đức Mẹ La Vang,”mà điểm được nhấn mạnh là việc cầu nguyện với Mẹ Maria trong đời sống đức tin.
Những điều vừa kể cho phép nói rằng tình yêu mến Mẹ Maria, qua lời kinh nguyện truyền thống, đã được khắc ghi vào tâm khảm của ĐHY Phanxicô Xaviê từ thuở niên thiếu, đặc biệt nhất là đối với Đức Mẹ La Vang.
Nhờ vậy, không ai lấy làm ngạc nhiên, khi ngài thường lập lại danh ngôn của Thánh Gioan Maria Vianney: “ Đức Mẹ Vô Nhiễm là mối tình đầu của tôi.” Ý lực này được ngài chọn làm tiêu đề cho “Con cá thứ nhất” trong tác phẩm do ngài viết ra, gồm những suy tư xuất phát từ gian nan và thử thách, mang tựa đề “Năm Chiếc bánh Và Hai Con Cá”.
Đức Cố Hồng Y Phanxicô Xaviê có kể lại rằng thuở còn du học ở Rôma, ngài đã đến hành hương Đức Mẹ Lộ Đức. Khi cầu nguyện, ngài nghe như có tiếng Đức Mẹ nói trong lòng mình: “Mẹ không hứa ban cho con hoan lạc, vui vẻ, mà ban cho con đau khổ và thử thách.”
Thế nhưng sau khi tốt nghiệp và trở về quê hương, ngài được bổ nhiệm làm Cha giáo, rồi Giám đốc Chủng viện, sau đó là Cha chính Địa phận và kế tiếp là Giám mục Việt Nam tiên khởi của Giáo phận Nha Trang. Thụ phong Gíam mục vào năm 1967, tức chưa đầy hai năm sau khi Công đồng chung Vaticanô II kết thúc, ngài thừa hưởng tinh thần đổi mới và cập nhật hóa (aggiornamento) đời sống và sứ mạng của Hội Thánh Công Giáo. Chính vì thế ngài đã hăng say hoạt động mục vụ và tông đồ. Nhờ tài năng và đức độ, ngài mở mang các chủng viện, khích lệ các ơn gọi tận hiến, phát triển và tổ chức các phong trào, đoàn thể, đồng thời mở rộng công tác bác ái, nhất là cứu trợ nạn nhân chiến cuộc. Với thời gian, hoạt động mục vụ và tông đồ của ngài gặt hái liên tiếp những thành qủa với tầm tương lai rạng rỡ, làm cho nhiều người trong cũng như ngoài Giáo Hội phải kính phục.
Sau đó, có dịp trở lại Lộ Đức, ngài thưa với Mẹ: “Những gì Mẹ nhắn nhủ trước đây với con, hình như chỉ đúng cho Thánh nữ Bernadette, hơn là cho con.”
 
Và đến ngày 15 tháng 8 năm 1975, ngày lễ Đức Mẹ Hồn Xác Lên Trời, ngài được mời đến Dinh Độc Lập, nay là Dinh Thống Nhất, để phải bất ngờ chấp nhận khởi sự một cuộc hành trình đầy băn khoăn, gian khổ và thử thách kéo dài 13 năm tiếp theo. Hành trang ra đi ngoài chiếc áo dòng chỉ có một chuỗi hạt Mân Côi.
Thời gian bị quản chế ở Cây Vông, Nha Trang, là trạm dừng chân thứ nhất, ngài đã bắt chước Thánh Phaolô khi ở trong tù vẫn tiếp tục viết thơ cho các giáo đoàn và tín hữu của mình. Ngài đã nghĩ ra cách viết ngắn gọn và súc tích những huấn từ linh đạo. Ngài liều lĩnh làm như thế vì trong hoàn cảnh nào ngài cũng muốn như được sống gần gũi với Giáo phận, các tín hữu và những người thân yêu của mình. Chưa đầy một năm, tác phẩm “Đường Hy Vọng” chào đời, gom kết lại những “lá thư” được viết trên những tờ lịch cũ. “Đường Hy Vọng” gồm 24 chương hay 24 chủ đề, trong đó có một chương dành riêng về Mẹ Maria.Tác phẩm này đã trở thành cuốn sách cơ bản cho Linh Đạo Hy Vọng của ĐHY Phanxicô Xaviê.
Sau này được tự do, có người hỏi ngài : “Trong tù, chắc Đức Cha có nhiều thì giờ cầu nguyện? ”
Ngài trả lời:
”Vậy ai muốn cầu nguyện thì cứ vào tù!”
Thực ra, đã nhiều lần ngài tâm sự rằng có những lúc thể xác yếu đuối, mệt nhọc và đói khát, thêm vào đó là tinh thần căng thẳng, việc cầu nguyện cũng không dễ dàng gì. Nhiều khi ngài cố gắng lắm mới đọc được Kinh Kính Mừng hay Kinh Hãy Nhớ, nhiều khi chỉ biết kêu lên hai tiếng Ave Maria, Ave Maria… Tuy vậy ngài không bao giờ dám sao lãng việc cậy trông vào Đức Mẹ.
Khi cuộc thử thách cam go dâng lên cao độ, ngài đã dám kêu xin:”Thưa Mẹ, nếu con không còn làm được gì hữu ích cho Giáo Hội,thì xin Mẹ cầu bầu cùng Chúa cho con được chết để sự hi sinh được trọn vẹn. Còn nếu Mẹ thấy con còn có thể giúp ích cho Hội Thánh, thì cho con một dấu chỉ: Cho con được tự do vào một trong các ngày lễ của Đức Mẹ.”Sau này ngài thú nhận rằng không biết mình có phạm tội thách đố Đức Mẹ hay không! Không những chính mình sống cầu nguyện, ngài cũng không bỏ lỡ cơ hội nào để xin người khác cầu nguyện cho ngài.
Chuyện kể lại rằng có một người cán bộ quản giáo mà ngài quen biết khi còn ở tù, bị chuyển đổi công tác hay được về quê nghỉ phép gì đó (Chi tiết này tôi không còn nhớ chính xác nữa). Ngài đã nhờ: “Khi anh về, anh nhớ ghé đến La Vang và cầu xin Đức Mẹ cho tôi”. Người cán bộ này giữ lời hứa và đã đến Đức Mẹ La Vang ở Quảng Trị và nói:”Thưa Đức Mẹ, tôi không có đạo, nhưng ông Thuận nhờ tôi tới đây để cầu xin cho ông ấy. Ông Thuận muốn gì thì Đức Mẹ cho ông ấy được toại nguyện.”
 
Đến ngày 21 tháng 11, năm 1988, một cán bộ đến gặp ngài:
  1. Ông Thuận, ông ăn cơm chưa?
  2. Chưa. Tôi đang nấu.
  3. Ăn cơm xong, ăn mặc sạch sẽ để đi gặp lãnh đạo.
  4. Lãnh đạo nào ạ?
  5. Tôi không biết. Tôi chỉ làm theo lệnh cấp trên.
Cơm trưa xong, ngài được đưa đến Nhà khách Chính phủ. Sau cái bắt tay xã giao, ông Mai Chí Thọ, lúc bấy giờ là Bộ trưởng Bộ Nội Vụ, nói:
  1. Ông Thuận, ông có nguyện vọng gì không?
  2. Tôi muốn được tự do.
  3. Bao giờ?
  4. Ngày hôm nay.
Thấy ông Bộ trưởng có vẻ bối rối, ngài nói tiếp:
  1. Tôi ở tù trải qua 3 đời Đức Giáo Hoàng là Phaolô Đệ lục, Gioan Phaolô Đệ nhất và Gioan Phaolô Đệ nhị. Và thời gian ở tù của tôi cũng đã trải qua 4 đời Tổng Bí thư Liên Xô: Breznev, Andropov, Chernenkô và Gorbachev.
  2. Đúng! Đúng!
Nói vậy rồi ông Bộ trưởng quay sang nói với người cán bộ:
  1. Hãy làm cho ông Thuận được toại nguyện.
Hôm đó chính là ngày Lễ Đức Mẹ Dâng Mình Vào Đền Thánh và ngài được tự do, ra khỏi ngục tù.
Thưa quí Cha và anh chị em,
Trước đây và đặc biệt sau thời điểm này, Đức Cố Hồng Y Phanxicô Xaviê luôn rao giảng về lòng sùng kính cũng như cậy trông nơi Đức Mẹ. Ngài cũng đã sáng tác nhiều thơ kinh dâng Đức Mẹ, nhất là vào những ngày Lễ kính Đức Mẹ. Chúng ta hãy tìm đọc hai tác phẩm do chính ngài biên soạn “Cầu Nguyện Hi Vọng” và “Chứng Nhân Hi Vọng” như là sách thiêng liêng để cảm nghiệm sâu sắc về tình Mẹ Maria, vì Mẹ là Thầy dạy về Đức Tin, Đức Mến và Đức Cậy.
Hôm qua là ngày lễ Suy Tôn Thánh Giá, hôm nay là ngày lễ Đức Mẹ Sầu Bi, ngày mai là ngày Chúa gọi ĐHY Fx. Nguyễn Văn Thuận về Nhà Cha. Chúng ta hãy hồi tưởng hình ảnh Đức Mẹ cùng với Thánh Gioan Tông đồ đứng dưới chân Thánh Giá Chúa Kitô. Gần vào lúc Ơn Cứu Chuộc lên đỉnh điểm, Chúa trăn trối:”Này là Mẹ con” rồi “Đây là con Mẹ”. Chúng ta ước mơ thấy một lần nữa, nơi Thiên Đường Chúa cũng nói như thế với Mẹ Maria và ĐHY Phanxicô Xaviê, vị tông đồ nhiệt thành của Chúa đã sống trọn vẹn làm chứng nhân cho niềm hi vọng vào Chúa.
Chuẩn bị bước vào Năm Đức Tin, chúng ta cùng hiệp thông, cộng tác với Giáo xứ, Giáo phận và toàn thể Giáo Hội để khởi sự công cuộc Tái Rao giảng Tin Mừng từ bản thân, gia đình đến xã hội. Vì đây là mệnh lệnh của Đức tin Công giáo. Đức Cố Hồng Y Phanxicô Xaviê đã từng nói, Phép Thánh Thể là món quà quí báu nhất mà Chúa đã ban tặng cho nhân loại. Ngoài ra Đức Maria cũng là một món quà quí báu khác, đồng hành với Chúa Kitô. Vì Mẹ là Mẹ Thiên Chúa, Mẹ Giáo Hội, Mẹ Nhân Loại và là Mẹ Các Thánh. Chính Mẹ đã từng nói tại tiệc cưới Cana:”Người bảo gì các con cứ làm như thế.”
 
Công cuộc Tái Rao Giảng Tin Mừng muốn được hiệu quả nhờ Ơn Chúa phải bám tựa vào Hai Món Quà này như là nguồn sống đồng thời là nguồn tin yêu và hi vọng để chúng ta nhận lấy và truyền ban. Chúng ta nguyện xin Thánh Ý Chúa được thực hiện tốt đẹp như long mong ước của ĐHY Phanxicô Xaviê Nguyễn Văn Thuận.
“Giờ đây, nhờ lời bầu cử của Ngài và theo Thánh Ý Chúa, xin Chúa ban cho (chúng) con được ơn đang khẩn cầu, với niềm hi vọng thấy Ngài sớm được vinh hiển trên bàn thờ” để Danh Cha được cả sáng và Nước Cha trị đến. Amen.
(Ghi lại bài giảng của Lm. Yuse Trần Kim Thiện tại Lễ giỗ 10 năm ngày mất của ĐHY Fx. Nguyễn Văn Thuận tại nhà thờ Tây Ninh, Gp. Phú Cường, ngày 15/9/2012)
 
AM Trần Bình An
 (*) THƠ JMT LINH MỤC JOSEPH MARIA NGUYỄN VĂN THÍCH
LỜI CẦU CÙNG ĐỨC MẸ LA VANG
Lạy ơn Đức Mẹ La Vang
Xin nghe con mọn thở than mấy lời:
Mẹ là Mẹ Chúa Ngôi Hai
Muôn vàn thần thánh không ai sánh cùng.
Mẹ tuy hiển hách ngàn trùng
Nhưng mà Mẹ cũng đầy lòng thương thay.
Mẹ đã chọn lấy chốn nầy
Gót thiêng bước đến còn đầy ơn thiêng.
Người bệnh tật, kẻ ưu phiền
Cầu liền đặng đã, xin liền đặng vui.
Dập dìu kẻ tới người lui
Trong Nam ngoài Bắc mọi người giáo lương
Ơn phần xác, ơn phần hồn
Nào ai cầu Mẹ mà không đắc lời.
Lạy Mẹ là Mẹ Chúa Trời
Mà Mẹ lại cũng Mẹ loài người ta.
Cúi xin xuống phước hà sa
Đoái thương con cái thiết tha khẩn cầu
Này con quỳ gối cúi đầu
Trước bàn thờ Mẹ xiết bao ước nguyền
Xin cho con đặng bình yên
Giữ gìn ơn thánh vẹn tuyền thủy chung.
Cho con ghét tội hết lòng
Mến đàng phước đức ra công sửa mình
Cho con một dạ đinh ninh
Kính thờ một Chúa hết tình thảo ngay.
Này con dâng tấm lòng này
Một niềm mến Mẹ từ rày về sau.
Lòng con rày chỉ ước ao
Chết trong tay Mẹ phước nào lớn hơn.
Lại xin Mẹ cũng xuống ơn
Giữ gìn cha mẹ nhà con yên hàn.
Xin cho nước trị dân an
Nơi nơi nghe tiếng Evang giảng truyền.
Những người sầu não tật nguyền
Xin cho đều đặn bình yên xác hồn.
Muôn vàn xin nhậm lời con
Lại cho con đặng một ơn riêng nầy…
(Xin ơn gì thì nói)
Lẽ nào ra khỏi nơi đây
Mà con lại chẳng lòng đầy cậy trông.
Con xin cảm tạ muôn trùng
Vì con biết Mẹ sẵn lòng với con.
Còn trời còn nước còn non
Con còn cầu khẩn Mẹ còn đoái thương.
Nay con từ biệt thánh đường
Thân tuy cách đó dạ thường mến đây.
Chốn nầy, ngày nầy, hội nầy
Lòng nầy ghi tạc dám phai đá vàng.
Lạy ơn Đức Mẹ La Vang
Xin nghe con mọn thở than mấy lời.
AM Trần Bình An 22 tháng 9-2012
Advertisements

Lưu lại ý kiến đóng góp hay phản hồi vào ô dưới đây :

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

w

Connecting to %s